Ngemuva kuka-Ephreli onzima, lapho uhulumeni waseNingizimu Afrika engenela khona ngokunciphisa okwesikhashana i-General Fuel Levy ngo-R3.00 ilitha ngalinye, abashayeli bezimoto manje babhekene nengcindezi entsha njengoba kusondela uMeyi. Nakuba amanani kawoyela emhlabeni eseqalile ukwehla kancane, izakhamuzi zisazobhekana nokunyuka okukhulu kwentengo kaphethiloli nodizili.
Okulindelekile ngoMeyi 2026
Ngokusho kwedatha yakamuva ye-Central Energy Fund (CEF), ukulungiswa kwamanani okuzoqala ukusebenza ngoLwesithathu, mhla ka-6 Meyi 2026, kusekhombisa ukwenyuka okukhulu. Lokhu kusho ukuthi izindleko zokuhamba zizokhuphuka kakhulu kubanikazi bezimoto, kubagibeli bezithuthi zomphakathi, kanye nasemabhizinisini ancike kwezokuthutha.

Indima ye-General Fuel Levy
Ngo-Ephreli, uMnyango Wezezimali wethule ukwehliswa kwesikhashana ngo-R3.00 ilitha ngalinye ku-General Fuel Levy ngenhloso yokuvikela abathengi emtheleleni wokuqala wokungazinzi okubangelwe ukungqubuzana phakathi kwe-US ne-Iran. Kodwa-ke, lolu sizo luhlelelwe ukuphela mhla ka-5 Meyi 2026.
Uma lolu hlelo lungelulwa, abashayeli bazobhekana nokwenyuka okwengeziwe ngo-R3.00 ilitha ngalinye phezu kwamanani asevele elindelwe. Lokhu kungaholela ekutheni intengo kaphethiloli inyuke ngaphezu kuka-R6.00 ilitha, kanti udizili ungakhuphuka cishe ngo-R14.00 ilitha ngenyanga eyodwa kuphela.
Kungani lokhu kwenzeka?
1. Umthelela wezinkinga zomhlaba
Amanani kawoyela emhlabeni akhuphuke kakhulu ekuqaleni kuka-Ephreli, afinyelela cishe ku-$111 ngomphongolo ngenxa yokungezwani eMpumalanga Ephakathi. Nakuba kube khona ukumiswa kwezimpi kwesikhashana amasonto amabili, okwenze amanani ehle aze ayofika cishe ku-$94 ngomphongolo, umonakalo walezo zindleko eziphezulu usuvele ufakiwe ezibalweni zikaMeyi.

2. Ukuqina kweRand
I-Rand ikwazile ukuhlala izinzile cishe ku-R16.40 uma iqhathaniswa neDola laseMelika ngemuva kwezindaba zokumiswa kwezimpi. Lokhu kunikeze izwe ikhefu elincane, elilinganiselwa cishe ku-58 cents ilitha ngalinye, uma kuqhathaniswa nengcindezi ebibhekwe ekuqaleni kwenyanga.
3. Umphumela wokubambezeleka kwezibalo
Eningizimu Afrika, amanani kaphethiloli abalwa ngokwesilinganiso senyanga eyedlule. Lokhu kusho ukuthi noma sekukhona ukukhululeka okuncane ngenxa yokwehla kwamanani kawoyela, lokho kuzobonakala ngokuphelele kuphela ngoJuni. Ngakho-ke, uMeyi usazothwala umthwalo omkhulu wokungazinzi okwenzeke ngo-Ephreli.
Umthelela kubantu baseNingizimu Afrika
Kulowo muntu ojwayele ukuya emsebenzini nsuku zonke, lokhu kusho ukwehla okukhulu kwemali esele ezandleni ngemuva kwezindleko eziyisisekelo.
- Imoto encane (ithangi elingu-45L):
Ukugcwalisa ngoPetrol 95 kungabiza phakathi kuka-R163 no-R298 ngaphezulu ethangini elilodwa, kuye ngokuthi ukwehliswa kwelevy kuyelulwa noma cha. - I-SUV enkulu noma ibhakkie (ithangi elingu-80L):
Ukugcwalisa ithangi lodizili kungabiza phakathi kuka-R860 no-R1 100 ngaphezulu uma kuqhathaniswa no-Ephreli.
Umthelela obanzi emnothweni
Okukhathaza kakhulu abantu baseNingizimu Afrika akusikho kuphela ukunyuka kwezindleko zokugcwalisa izimoto zabo, kodwa nomthelela wesibili emnothweni wonke.
Ukuthuthwa kwezimpahla nokudla
Njengoba iningi lokudla nezimpahla zabathengi lithuthwa ngomgwaqo, ukwenyuka okukhulu kodizili kuzoholela ngokuqondile ekukhuphukeni kwamanani ezitolo. Lokhu kusho ukuthi izinto ezifana nesinkwa, ubisi, neminye imikhiqizo eyisisekelo kungenzeka zibize kakhulu emasontweni azayo.
Izithuthi zomphakathi
Abaqhubi bamatekisi namabhasi, asebevele behlangabezane nokunyuka kwezindleko ngo-Ephreli, bangase baphoqeleke ukuthi badlulisele lo mthwalo kubagibeli. Lokhu kuzokwenza ukuphila kube nzima kakhulu kubantu abathembele ezithuthini zomphakathi nsuku zonke.
Ukubheka ikusasa
Ochwepheshe bezomnotho bathi isivivinyo sangempela sizoba ukuthi ukumiswa kwezimpi kuzohlala isikhathi esingakanani nokuthi uMnyango Wezezimali uzokwazi yini ukuthola indawo esabelweni sokwelula ukwehliswa kuka-R3.00 ilitha ngalinye kuze kufike uJuni. Uma kungekho olunye usizo olusha, uMeyi 2026 ungaba ngomunye wezinyanga ezibiza kakhulu emlandweni wabashayeli baseNingizimu Afrika.
Ngamafuphi, yize sekukhona izimpawu zokuthi isimo singase sithuthuke ezinyangeni ezizayo, uMeyi uzoba yinyanga enzima kakhulu kubantu abaningi. Izindleko zikaphethiloli, ezokuthutha, ukudla, kanye nempilo yansuku zonke kulindeleke ukuthi zikhuphuke, okusho ukuthi imindeni eminingi kuzodingeka iphinde ihlele kabusha isabelomali sayo.









